ತಾಯಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮನೆ, ಪ್ಲಾಟ್, ಭೂಮಿ ಅಥವಾ ಆಭರಣಗಳಿದ್ದರೆ, ಅವರು ವಿಲ್ ಬರೆಯದೆ ನಿಧನರಾದಾಗ ಆಸ್ತಿ ಯಾರಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಇದ್ದರೂ, ತಾಯಿಯ ಸ್ವಂತ ಆಸ್ತಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲ ಹೆಚ್ಚು. ಧರ್ಮ, ಆಸ್ತಿಯ ಮೂಲ, ವಿಲ್ ಇದೆಯೇ ಇಲ್ಲವೇ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರು ಯಾರು ಉಳಿದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡದೆ ಒಂದೇ ಉತ್ತರ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ತಾಯಿ ಜೀವಂತವಿರುವವರೆಗೆ ಆಕೆಯ ಸ್ವಂತ ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಪೂರ್ಣ ಹಕ್ಕು ಆಕೆಯದೇ. ಖರೀದಿಸಿದ್ದು, ಉಡುಗೊರೆ ಪಡೆದಿದ್ದು ಅಥವಾ ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದು ಯಾವುದೇ ಆಗಿರಲಿ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಮಾಲೀಕತ್ವ ಇದ್ದರೆ ಮಾರಾಟ, ದಾನ ಅಥವಾ ವಿಲ್ ಮೂಲಕ ಯಾರಿಗಾದರೂ ನೀಡಬಹುದು. ಮಕ್ಕಳು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲು ಕೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಆಸ್ತಿ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂತು ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ.?
ತಾಯಿ ಸ್ವಂತ ಹಣದಿಂದ ಖರೀದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿ, ತಂದೆ-ತಾಯಿಯಿಂದ ಬಂದ ಆಸ್ತಿ, ಗಂಡ ಅಥವಾ ಮಾವನಿಂದ ಬಂದ ಆಸ್ತಿ—ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಮಕ್ಕಳು ಇದ್ದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 15(1) ಪ್ರಕಾರ ಮಗ, ಮಗಳು ಮತ್ತು ಪತಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ
ಮಕ್ಕಳೇ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಸೆಕ್ಷನ್ 15(2) ವಿಶೇಷ ನಿಯಮ ಬರುತ್ತದೆ. ತಂದೆ-ತಾಯಿಯಿಂದ ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಬಂದ ಆಸ್ತಿ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ತಂದೆಯ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಹೋಗಬಹುದು. ಗಂಡ ಅಥವಾ ಮಾವನಿಂದ ಬಂದ ಆಸ್ತಿ ಗಂಡನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಹೋಗಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ “ಯಾವಾಗಲೂ ಗಂಡ, ಮಗ, ಮಗಳು ಸಮಾನ” ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೂ ಸರಿಯಲ್ಲ.
ಮಲಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ದತ್ತು ಇದ್ದರೆ ಅಥವಾ ವಿಲ್ನಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಹಕ್ಕು ಬರಬಹುದು.
ಆಸ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?
ಮೊದಲು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಪಡೆಯಿರಿ. ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಪತ್ರ, ನೋಂದಣಿ ದಾಖಲೆ, ತೆರಿಗೆ ರಶೀದಿ, ಆಧಾರ್ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಸಂಬಂಧ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಅಥವಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶ ಪಡೆಯಿರಿ. ನಂತರ ಆದಾಯ ಇಲಾಖೆ ಅಥವಾ ನಗರಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಬದಲಾವಣೆ (ಮ್ಯುಟೇಷನ್) ಮಾಡಿಸಿ.
ರೂಪಾಂತರ ಮಾತ್ರವೇ ಅಂತಿಮ ಮಾಲೀಕತ್ವವಲ್ಲ. ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ವಿವಾದವಿದ್ದರೆ ದಾಖಲೆಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಇತ್ಯರ್ಥ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ದೊಡ್ಡ ಆಸ್ತಿ ಅಥವಾ ಹಲವು ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳಿದ್ದಾಗ ಸ್ಥಳೀಯ ವಕೀಲರ ಸಲಹೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ.
ತಾಯಿ ಜೀವಂತವಿರುವಾಗಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ವಿಲ್ ಬರೆದು ಇಡುವುದು ಅನೇಕ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಲ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕಾನೂನು ತಾನಾಗಿಯೇ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮಗಳ ಹಕ್ಕು ವಿವಾಹದಿಂದ ರದ್ದಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಕರಣದ ವಿವರ ಬೇರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಓದಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಸ್ತಿಗೆ ಕಾನೂನು ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಿರಿ
ವಿಲ್ ಇಲ್ಲದೆ ನಿಧನರಾದಾಗ ಹಿಂದೂ ಕಾನೂನು ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆ?
ಹಿಂದೂ ಮಹಿಳೆ ವಿಲ್ ಇಲ್ಲದೆ ನಿಧನರಾದರೆ ಹಿಂದೂ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯ್ದೆ 1956ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 15 ಮತ್ತು 16 ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆಯ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಮಗ, ಮಗಳು (ಮೃತ ಮಗ ಅಥವಾ ಮಗಳ ಮಕ್ಕಳು ಸೇರಿದಂತೆ) ಮತ್ತು ಪತಿ. ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಮಾನ ಪಾಲು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ ತಾಯಿಗೆ ಪತಿ, ಒಬ್ಬ ಮಗ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಮಗಳು ಇದ್ದರೆ, ವಿಲ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಈ ಮೂವರೂ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಸಮಾನವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮಗಳು ವಿವಾಹಿತಳಾಗಿದ್ದರೂ ಹಕ್ಕು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳು ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಸಮಾನ ಸ್ಥಾನ.
2005ರ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಿತಾಕ್ಷರ ಅವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬದ ಪೂರ್ವಜರ (ಕೊಪಾರ್ಸನರಿ) ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮಗಳಿಗೆ ಮಗನಿಗೆ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕು ನೀಡಿತು. ಆದರೆ ತಾಯಿ ಸ್ವತಃ ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಅಥವಾ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಆಸ್ತಿಗೆ ಈ ನಿಯಮವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಬಾರದು.ಎರಡರ ಕಾನೂನು ಸ್ವರೂಪ ಬೇರೆ.
ಮುಸ್ಲಿಂ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮ ಬೇರೆ.?
ಮುಸ್ಲಿಂ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೂ ಕೊಪಾರ್ಸನರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಂತೆ ಜನ್ಮಸಿದ್ಧ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಹಕ್ಕು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮರಣದ ನಂತರ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳು ಜೊತೆಗೆ ಇದ್ದರೆ ಮಗನ ಪಾಲು ಮಗಳ ಪಾಲಿನ ದ್ವಿಗುಣವಾಗಿರುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯಮ.
ಪತಿ ಜೀವಂತವಿದ್ದು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರೆ ಪತಿಗೆ ನಿಗದಿತ ಪಾಲು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆ, ಪೋಷಕರು ಇದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡಿ ಪಾಲು ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಲ್ ಮೂಲಕ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಸ್ತಿಯ ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗದವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ನೀಡಬಹುದು. ಉಳಿದದ್ದು ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚನೆಗಳು: ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲಾ ಅಧಿಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಇದೆ ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನ ಕೊಡ್ತಾ ಇರ್ತೀವಿ ಆದಕಾರಣ ಎಲ್ಲಾ ಸ್ನೇಹಿತರು ಈ ( vinodgowda.in ) ಸೈಟ್ ನೋಟಿಫಿಕೇಟಿನ್ ಅಲೋ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ ಹಾಗೂ ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆ ಶೇರ್ ಮಾಡಿ ಇದರಲ್ಲಿ ಇಲಾಖೆಗಳಿಂದ ಬಂದಂತ ಮಾಹಿತಿಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಾಡ್ತಾ ಇರ್ತೀವಿ ಉದ್ಯೋಗದ ಮಾಹಿತಿ ನ್ಯೂಸ್ಗಳು ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಎಲ್ಲವನ್ನು ಕೊಡ್ತಾ ಇರ್ತೀವಿ ಫಾಲೋ ಮಾಡಿ ಹಾಗೂ ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರಿಗೆ ಈ ಲೇಖನಿಯನ್ನು ಶೇರ್ ಮಾಡಿ ಜೊತೆಗೆ ನಮ್ಮ (Youtube Channel) ಗಳಾದ 1)Patil Computers, 2) Vinod Gowda Reports ಈ ಎರಡು Channel ಗಳನ್ನ Subscribe ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ ಅಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡಾ IMP ಮಾಹಿತಿಗಳು ಜಾಬ್ಸ್ ನೋಟಿಫಿಕೇಟಿನ್ ಆಗಿರಲಿ ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಸ್ಕೀಮ್ ಗಳಾಗಿರಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ತಾ ಇರುತ್ತವೆ ಅಲ್ಲಿಂದ ನೋಡಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ದನ್ಯವಾದಗಳು
ಕೊನೆಯ ಪದಗಳು :ನಾವು ನೀಡಿದ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಹಿತಿ/ನ್ಯೂಸ್ಗಳು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತೀರಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ. ಈ ಮಾಹಿತಿ ನಿಮಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರೆ ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರಿಗೆ ಶೇರ್ ಮಾಡಲು ಮರೆಯದಿರಿ.